Rooibos często nazywany jest herbatą, choć z botanicznego punktu widzenia herbatą nie jest. Nie powstaje bowiem z liści krzewu Camellia sinensis, lecz z południowoafrykańskiej rośliny Aspalathus linearis. Uprawiany jest przede wszystkim w regionie Cederberg w Republice Południowej Afryki, gdzie panują szczególne warunki sprzyjające jego uprawie.

Najbardziej znany jest rooibos czerwony, który po zaparzeniu daje charakterystyczny rudawo-czerwony napar. Możemy jednak spotkać również rooibos zielony. Oba pochodzą z tej samej rośliny, ale różnią się sposobem przetwarzania. W przypadku zielonego rooibosa ogranicza się utlenianie, dzięki czemu zachowuje on inny kolor i nieco inny profil związków roślinnych.

Rooibos naturalnie nie zawiera kofeiny, dlatego może być ciekawą alternatywą dla osób, które chcą ograniczyć napoje zawierające kofeinę. Zawiera również polifenole, w tym charakterystyczną dla rooibosa aspalatynę.

To jednak nie jedyne powody, dla których warto po niego sięgać. Poniżej przedstawiam 10 cech rooibosa, które sprawiają, że może być interesującym elementem codziennej diety.

Rooibos – źródło związków roślinnych

Rooibos zawiera liczne polifenole, w tym flawonoidy o właściwościach przeciwutleniających. Jednym z najbardziej charakterystycznych jest aspalatyna, występująca przede wszystkim w rooibosie.

Przeciwutleniacze pomagają chronić komórki przed działaniem wolnych rodników. Gdy powstaje ich więcej, niż organizm jest w stanie neutralizować. Jest to stres oksydacyjny , który przyczynia się do rozwoju wielu chorób i za starzenia się. 

10 powodów, dla których warto pić rooibos

1. Naturalnie nie zawiera kofeiny

Rooibos, w przeciwieństwie do herbat otrzymywanych z Camellia sinensis, naturalnie nie zawiera kofeiny. Można więc pić go również wieczorem, a także wtedy, gdy chcemy ograniczyć ilość kofeiny w codziennej diecie.

Z tego powodu może być również ciekawą alternatywą dla kawy i klasycznej herbaty w czasie ciąży, kiedy zaleca się ograniczenie spożycia kofeiny.

 Co ciekawe, w Republice Południowej Afryki rooibos jest również tradycyjnie spożywany przez kobiety w ciąży w celu łagodzenia nudności i zgagi.

2. Dostarcza polifenoli o właściwościach przeciwutleniających

Rooibos zawiera wiele związków polifenolowych, między innymi aspalatynę, kwercetynę, orientynę i witeksynę.

Przeciwutleniacze pomagają chronić komórki przed stresem oksydacyjnym, czyli usuwają z naszego organizmu nadmiar oksydantów.

3. Zawiera wyjątkową aspalatynę

Jednym z najbardziej charakterystycznych składników rooibosa jest aspalatyna – polifenol występujący w szczególnie dużych ilościach w zielonym, nieutlenionym rooibosie.

Aspalatyna jest obecnie intensywnie badana między innymi pod kątem jej wpływu na metabolizm glukozy, stres oksydacyjny i procesy zapalne.

4. Może korzystnie wpływać na profil lipidowy

W badaniu przeprowadzonym wśród 40 osób zagrożonych chorobami sercowo-naczyniowymi spożywanie sześciu filiżanek rooibosa dziennie przez sześć tygodni odnotowano zmniejszenie stężenia cholesterolu LDL i trójglicerydów oraz zwiększeniem poziomu HDL.
Mimo, że to  badanie dotyczy niewielkiej grupy osób, to jego wyniki są obiecujące.

5. Ma naturalnie łagodny, lekko słodkawy smak

Rooibos jest przyjemny również bez cukru. Dla osób przyzwyczajonych do słodzenia herbaty może więc być dobrym sposobem na ograniczenie cukru w diecie.

Sam rooibos praktycznie nie dostarcza kalorii, o ile oczywiście nie dodamy do niego cukru, syropu czy miodu.

6. Jest dobrym napojem na wieczór

Brak kofeiny oznacza, że rooibos możemy wypić również przed snem bez pobudzającego działania charakterystycznego dla kofeiny.

To jedna z jego praktycznych zalet – nie trzeba zastanawiać się, czy wieczorna filiżanka dostarczy nam dodatkowej porcji kofeiny.

7.Rooibos znalazł zastosowanie również w pielęgnacji

Rooibos jest wykorzystywany nie tylko jako napój. Jego ekstrakty można znaleźć również w kosmetykach do pielęgnacji skóry (toniki) i włosów. 

Rooibos można wykorzystać także w domowej pielęgnacji. Moja przyjaciółka od dawna używa ostudzonego naparu z rooibosa, jako płukanki do włosów i przygotowuje z niego tonik do skóry.

8. Nie zawiera glutenu i może być elementem bardzo różnych diet

Czysty rooibos naturalnie nie zawiera glutenu ani składników pochodzenia zwierzęcego. Może więc być elementem diety wegańskiej, wegetariańskiej i bezglutenowej.

W przypadku gotowych mieszanek rooibosa warto oczywiście sprawdzić skład produktu i informacje producenta.

9. Można go wykorzystać na wiele sposobów

Rooibos nie musi oznaczać tylko kubka gorącego naparu. Można przygotować z niego ice tea, cold brew, napój z cytrusami, imbirem czy przyprawami korzennymi.

Dobrze komponuje się również z mlekiem lub napojami roślinnymi, dlatego może być bazą do rooibos latte.

10. Jest bardzo prosty w przygotowaniu

Rooibos jest wdzięcznym naparem również dla początkujących. Nie wymaga tak precyzyjnego pilnowania temperatury jak niektóre herbaty zielone czy białe.

Na litr wody można użyć około 4–5 łyżeczek suszu. Zalewamy go wodą o temperaturze około 100°C i parzymy około 5–10 minut.

Można pić go na gorąco, ciepło lub przygotować na jego bazie domowe ice tea. Jego łagodny smak dobrze komponuje się z cytrusami, imbirem, cynamonem, goździkami czy odrobiną miodu.

FAQ – najczęściej zadawane pytania o rooibos

Czy rooibos zakwasza organizm?

Nie ma podstaw, aby mówić, że rooibos „zakwasza organizm”. Nasz organizm bardzo precyzyjnie reguluje pH krwi, a pojedynczy produkt czy napój nie jest w stanie go w prosty sposób „zakwasić” lub „odkwasić”.

Rooibos naturalnie nie zawiera kofeiny i zawiera mniej tanin niż klasyczne herbaty otrzymywane z Camellia sinensis. Dzięki łagodnemu smakowi jest dla wielu osób przyjemnym napojem do codziennego picia.

Czy rooibos jest lepszy niż herbata czarna?

Nie powiedziałabym, że jeden z tych napojów jest lepszy, one są po prostu inne.

Czarna herbata powstaje z liści Camellia sinensis i zawiera kofeinę oraz charakterystyczne dla niej polifenole. Rooibos pochodzi natomiast z południowoafrykańskiej rośliny Aspalathus linearis, naturalnie nie zawiera kofeiny i ma inny profil polifenoli, między innymi charakterystyczną dla niego aspalatynę.

Rooibos będzie więc dobrym wyborem dla osób, które chcą ograniczyć kofeinę, szukają napoju na wieczór albo alternatywy dla słodzonych napojów. Czarna herbata ma natomiast własny, odmienny skład i również jest źródłem związków polifenolowych.

W upalne dni zarówno rooibos, jak i czarną herbatę można wykorzystać do przygotowania domowego ice tea.

Ile rooibosa można pić dziennie?

Nie ustalono jednej oficjalnej liczby filiżanek rooibosa, którą powinien pić każdy.

W badaniach na ludziach stosowano bardzo różne ilości – od około 200 ml do nawet 1200 ml dziennie. W jednym z najbardziej znanych badań uczestnicy pili sześć filiżanek rooibosa dziennie przez sześć tygodni, ale nie oznacza to, że sześć filiżanek jest oficjalnie zalecaną dzienną dawką.

Rooibos można traktować przede wszystkim jako napój będący elementem codziennej diety. Przy regularnym spożywaniu bardzo dużych ilości, chorobach przewlekłych lub stałym przyjmowaniu leków warto zachować umiar i w razie wątpliwości porozmawiać z lekarzem lub farmaceutą.

Zródła

Przegląd badań rooibosa u ludzi – 2023
Badanie: 6 filiżanek rooibosa przez 6 tygodni
Zielony i czerwony rooibos – polifenole i sposób parzenia
Zielony rooibos – aspalatyna i aktywność przeciwutleniająca
Przegląd badań nad potencjalnym działaniem rooibosa
Najnowsze badanie polifenoli czerwonego rooibosa – 2026